ปัจจุบันนี้เราจะเห็นได้ชัดเลยว่า ข้อมูลส่วนบุคคล มีความสำคัญมากขึ้น ซึ่งคำว่าข้อมูลส่วนบุคคลนี้ไม่ใช่แค่ชื่อ เบอร์โทรศัพท์ รูปหรือภาพถ่ายส่วนตัวของเราแต่รวมไปถึงข้อมูลตำแหน่งและเส้นทางการเดินทางก็ถือเป็นข้อมูลส่วนตัวเช่นกัน คงไม่มีใครสบายใจเมื่อถูกคนจับตามองและติดตามในทุกการเดินทางไม่ว่าจะไปไหน โดยเฉพาะเมื่อมีผู้แอบติดตั้ง GPS ติดรถ ทั้งที่เราไม่ทันรู้ตัวอันนี้ถือว่าอันตรายมากๆ

ปกติ GPS ติดรถยนต์มีประโยชน์หลายด้าน เช่น ป้องกันรถหาย ติดตามรถที่ถูกขโมย และบริหารการจัดการรถของบริษัทหรือองค์กรขนส่งต่างๆ แต่หากนำไปติดตั้งกับรถยนต์ของผู้อื่นโดยไม่ได้รับความยินยอม ก็อาจกลายเป็นเครื่องมือละเมิดความเป็นส่วนตัวได้

ทำไมจึงควรให้ความสำคัญกับความเป็นส่วนตัว

ข้อมูลตำแหน่งสามารถเปิดเผยรายละเอียดชีวิตประจำวันได้มากกว่าที่คิด ไม่ว่าจะเป็นที่พักอาศัย สถานที่ทำงาน หรือ สถานที่ที่เดินทางไปเป็นประจำ หากข้อมูลเหล่านี้ตกอยู่ในมือของผู้ไม่หวังดี อาจนำไปสู่การสะกดรอยตาม การคุกคาม หรือ อาชญากรรมได้

อันนั้นแล้วประเทศไทยจึงมี พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA) ซึ่งมีผลบังคับใช้อย่างเต็มรูปแบบตั้งแต่วันที่ 1 มิถุนายน 2565 โดยข้อมูลตำแหน่งที่สามารถระบุตัวบุคคลได้ถือเป็นข้อมูลส่วนบุคคลที่ได้รับความคุ้มครอง

ผู้เก็บรวบรวมข้อมูลจึงต้องมีฐานทางกฎหมายที่เหมาะสม เช่น ความยินยอม หรือฐานกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง พร้อมแจ้งวัตถุประสงค์ในการเก็บข้อมูลให้เจ้าของข้อมูลทราบ นอกจากนี้ เจ้าของข้อมูลยังมีสิทธิเข้าถึง ขอให้ลบข้อมูล และร้องเรียนเมื่อถูกละเมิดสิทธิได้

ดังนั้น การแอบติดตามตำแหน่งโดยไม่มีฐานทางกฎหมายรองรับ อาจเข้าข่ายละเมิดสิทธิส่วนบุคคลและมีความรับผิดตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ทั้งนี้ต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี 


GPS ติดรถอาจมีที่มาจากอะไรได้บ้าง

ก่อนสรุปว่ากำลังถูกแอบติดตาม ควรตรวจสอบที่มาของอุปกรณ์ก่อน เพราะรถบางคันอาจมี GPS ติดตั้งไว้ตามเงื่อนไขการใช้งาน

  • รถผ่อนหรือรถไฟแนนซ์ อาจมีอุปกรณ์ติดตามตามเงื่อนไขของสัญญา
  • รถบริษัท ใช้ติดตามตำแหน่งและบริหารจัดการยานพาหนะ
  • รถที่มีประกันหรือบริการเสริม บางแพ็กเกจอาจมีอุปกรณ์ติดตามให้
  • รถมือสอง อาจมีอุปกรณ์ที่เจ้าของเดิมหรือร้านรถติดตั้งไว้
  • รถในครอบครัว อาจมีคนติดตั้งเพื่อความปลอดภัยโดยไม่ได้แจ้งให้ทราบ

หากพบอุปกรณ์ต้องสงสัย ควรตรวจสอบเอกสารสัญญาและสอบถามผู้เกี่ยวข้องก่อน หากไม่มีที่มาที่ชัดเจนและไม่เคยยินยอมให้ติดตั้ง จึงค่อยดำเนินการตรวจสอบเพิ่มเติม


วิธีตรวจหา GPS ติดรถยนต์เบื้องต้น

สัญญาณที่อาจทำให้สงสัยว่ามีอุปกรณ์ติดตาม ได้แก่ มีคนรู้เส้นทางการเดินทางทั้งที่ไม่ได้บอก พบสายไฟหรือเทปพันสายผิดปกติใต้แผงหน้าปัด หรือพบอุปกรณ์แปลกปลอมภายในรถ

หากเริ่มสงสัย สามารถตรวจสอบเบื้องต้นได้ดังนี้

1. ตรวจด้วยสายตา สังเกตุจุดสำคัญต่างๆ

ใช้ไฟฉายและสังเกตุตามจุดต่าง ๆ ในบริเวณตัวรถจุดที่อาจซ่อนอุปกรณ์ ได้แก่

ภายนอกรถ : ใต้กันชนหน้าและหลัง , บริเวณซุ้มล้อ , ใต้ท้องรถและตามคานโลหะ

ภายในรถ : ใต้เบาะนั่งและพรมปูพื้น , ช่องเก็บของและช่องใส่ถุงมือ , ใต้แผงหน้าปัดและหลังคอนโซล , บริเวณท้ายรถและช่องเก็บยางอะไหล่ ,ใต้พวงมาลัย หรือ แผงหน้าปัดฝั่งคนขับ

2. เครื่องตรวจสัญญาณ GPS ในการค้นหา

หากตรวจเองแล้วยังไม่มั่นใจ เราอาจพลาดจุดสังเกตในบางส่วนไปอาจจะต้องมีเครื่องมือดีๆเข้ามาช่วยอย่างเครื่องตรวจจับสัญญาณ GPS  ซึ่ง เพียงนำตัวเครื่องมาค้นหาบริเวณรอบๆรถเมื่อจับสัญญาณเจ้าตัว GPS ติดรถยนต์ที่ถูกซ่อนไว้ในบริเวณต่างๆของรถเราได้แล้วก็ตัวเครื่องก็จะมีการส่งเสียงสัญญาณเตือนขึ้นมาทันทีทำให้เราสามารถค้นหา GPS ติดรถยนต์ได้อย่างง่ายดายไม่เสียเวลาด้วยค่ะ 


หากพบ GPS ติดรถต้องสงสัย ควรรับมืออย่างไร

หากพบอุปกรณ์ที่ไม่ทราบที่มา สิ่งสำคัญคืออย่าเพิ่งถอดหรือทำลายทันที ควรเก็บหลักฐานและคำนึงถึงความปลอดภัยเป็นอันดับแรก

สิ่งที่ควรทำเมื่อพบ GPS ติดรถ ที่ถูกติดมา

1. ประเมินความปลอดภัยของตัวเอง : หากสงสัยว่าถูกติดตาม ไม่ควรเผชิญสถานการณ์เพียงลำพัง หากรู้สึกไม่ปลอดภัย ไม่อยู่คนเดียวหรือเดินทางคนเดียว ควรไปยังสถานที่ที่มีผู้คน

2. ถ่ายภาพและเก็บหลักฐาน : เราควรบันทึกภาพ GPS ติดรถยนต์ที่เราพบพร้อมกับ ตำแหน่งที่พบ หมายเลขซีเรียลของเครื่องรวมถึงรายละเอียดต่างๆประกอบไปด้วย พร้อมจดวัน เวลา และสถานที่ไว้ เพื่อใช้ประกอบการตรวจสอบหรือดำเนินคดี

3. แจ้งตำรวจ เพื่อดำเนินคดีและเป็นการรักษาความปลอดภัย : หากสงสัยว่าเป็นการถูกแอบติด GPS ติดรถนี้เป็นการติดตาม หรือ เข้าข่ายคุกคาม สามารถแจ้งตำรวจ หรือ ติดต่อหาสายด่วน 191 เพื่อขอความช่วยเหลือ โดยควรสอบถามก่อนว่าจะจัดการอุปกรณ์อย่างไรเพื่อรักษาหลักฐาน

4. ปรึกษาด้านกฎหมายเมื่อจำเป็น : หากต้องการดำเนินคดีหรือร้องเรียนเรื่องข้อมูลส่วนบุคคล ควรปรึกษาทนายความหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อประเมินสิทธิตาม PDPA และกฎหมายอื่น ๆ หากมีความรุนแรงหรือการคุกคามในครอบครัวร่วมด้วย สามารถติดต่อสายด่วนศูนย์ช่วยเหลือสังคม 1300 ได้

ทั้งนี้ หากเป็นอุปกรณ์ที่ติดตั้งตามสัญญาหรือได้รับอนุญาต ควรตรวจสอบเงื่อนไขก่อนถอดออก เพื่อหลีกเลี่ยงปัญหาด้านสัญญา เพราะหากเป็นในบางธุรกิจอาจจะประเภทธุรกิจขนส่งหรือบริการเช่ารถต่างๆอาจจะมีข้อกำหนดในการติดตั้ง GPS ติดรถยนต์เพื่อเช็คเส้นทางในการเดินทางต่างๆทั้งนี้จึงต้องศึกษาให้ถี่ถ้วนด้วยค่ะ 


วิธีป้องกันไม่ให้ถูกแอบติด GPS ติดรถ

การป้องกันเริ่มได้จากการดูแลรถและอุปกรณ์ดิจิทัลในชีวิตประจำวัน ดังนี้

  1. จอดรถในที่ปลอดภัย เลือกพื้นที่มีแสงสว่างและกล้องวงจรปิด
  2. เลือกอู่ที่ไว้ใจได้ โดยเฉพาะเมื่อต้องนำรถไปซ่อมหรือฝากไว้เป็นเวลานาน
  3. ตรวจสภาพรถเป็นระยะ โดยเฉพาะหลังให้ผู้อื่นยืมรถหรือส่งรถเข้าอู่

ทั้งนี้เพื่อความปลอดภัยและความสบายใจในทุกการเดินทางและการใช้รถควรตรวจสอบทั้งบริเวณรอบรถและภายในห้องโดยสารให้ดีทุกครั้งนะคะอาจจะ 1-2 สัปดาห์ตรวจเช็คสักครั้งหนึ่งส่วนนี้สำคัญมากๆยิ่งถ้าเกิดว่ารถยนต์ที่เราใช้งานมีการใช้งานร่วมกับคนอื่น เท่านี้ก็จะเป็นการเช็คความปลอดภัยให้ตัวเองได้ในระดับหนึ่งแล้วค่ะ